6 gości i 0 użytkowników
W 26. dniu obchodów 66. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego, w Fotoplastikonie Warszawskim, wicedyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego dr Paweł Ukielski otworzył już drugą część „dyptyku" wystawy zdjęć odnalezionych w willi Waleria w Milanówku. Charakter wystawy opisał w skrócie kustosz wystawy, członek zarządu TMM Mariusz Koszuta. O dziejach Milanówka opowiedział prezes TMM Andrzej Pettyn
Pierwsza wystawa pt. „Tej Warszawy już nie ma.." osiągnęła rekordową liczbę ponad trzech tysięcy ośmiuset zwiedzających, kiedy tradycyjnie liczba w cyklu miesięcznym często nie przekracza tysiąca osób. Ten sukces niewątpliwie wystawa zawdzięcza dobrej prasie i telewizji, które z wielkim zainteresowaniem śledziły losy tego rewelacyjnego odkrycia.
Obecna wystawa pt. „Śladami polskiego wywiadu... Milanówek - Mały Londyn" przedstawia Milanówek, z początku XX w. kiedy to na leśnych gruntach zachodniego Mazowsza, nieopodal Warszawy, na przełomie XIX i XX w. za sprawą właściciela majątku Milanówek Michała Lasockiego powstało Letnisko Milanówek. Po ponad sto latach niewoli, tu skupiły się jak w soczewce dążenia Polaków, do budowy nowego, doskonałego państwa polskiego o charakterze narodowo-chrzaścijańskim, zasobnego, pełnego obywateli inteligentnych, miłujących piękno, przyrodę, kulturę i sztukę, naukę i sport. Na przełomie XIX i XX w. powstaje tu miasto-ogród, w którym można było doskonale wypocząć i nabrać siły do pracy.
Niezwykle istotne dla jego rozwoju było uruchomienie w 1901 r. przystanku Kolei Warszowsko-Wiedeńskiej, później wybudowanie kościoła i następnie zorganizowanie słynnego terenu rekreacyjno-sportowego pod nazwą „Rozrywka" z Teatrem Letnim i kortami tenisowymi. W przeciągu niemal trzynastu lat powstała podstawowa zabudowa willowa wraz z siecią ulic. W kreowaniu rzeczywistości przestrzennej uczestniczą czołowi architekci polscy jak Jan Heurich s., Oskar Sosnowski, Władysław Kozłowski i Apoloniusz Paweł Nieniewski, Piotr Janicki, Czesław Przybylski, później również Bohdan Pniewski, przybyły do Milanówka wspaniały architekt ze Lwowa - Józef Sosnowski i wielu innych. Najpopularniejszymi stylami architektonicznymi w Milanówku stały się tradycyjny historyzm i wszelkie odmiany stylu narodowego. Inwestorami byli osiedlający się tutaj naukowcy, artyści, aktorzy, pisarze, politycy, wysokiej rangi wojskowi, konstruktorzy i architekci... Letnisko Milanówek stało się wówczas miejscem modnym i popularnym wśród warszawskiej elity. Temu wszystkiemu towarzyszył genius loci, którego obecność odczuwamy do dzisiaj.
Mieszkańcy Letniska organizowali się spontanicznie, tworząc od podstaw doskonale funkcjonujący samorząd, szkolnictwo, liczne organizacje społeczne, sukcesywnie budując nowoczesną infrastrukturę nie zapominając o otaczającej przyrodzie. Mimo wspaniałego rozwoju miejscowości, społeczność milanowska zmuszona była zdawać egzamin z patriotyzmu kolejno podczas I i potem II wojny światowej, a zwłaszcza po Powstaniu Warszawskim, kiedy Milanówek z uwagi na odbywające się tu narady władz polskiego Państwa Podziemnego staje się centrum konspiracji cywilnej i przez krótki okres pełni rolę nieformalnej stolicy Polski.
Zasadniczy wpływ na rozwój kultury i sztuki w Milanówku miało osiedlenie się tutaj na początku XX w. rodziny Rufina i Walerii Morozowiczów. Również dzięki nim dzisiaj, Milanówek jako jedyna miejscowość w okolicy Warszawy, posiada tak wspaniały zbiór zdjęć stereoskopowych. Wystawa w Fotoplastikonie Warszawskim pozwala dojrzeć rzeczywiste piękno Milanówka sprzed stu lat. Dodajmy, że zdjęcia zawarte na wystawie są również dostępne w albumie fotograficznym pt. Spacer z Walerią, który oferują Milanowskie ksiegarnie oraz księgarnia w internecie: spcerzwaleria.pl
Goście wernisażu podczas ogladania zdjęć stereoskopowych Milanówka sprzed stu lat
Willa „Nasza” w Warszawskim Fotoplastikonie


